साउदी राजधानी रियादमा ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्र र ड्रोन आक्रमण गरेको हुथीको दाबी

४ असोज, काठमाडौं । इरानसमर्थित यमनका हुथी विद्रोहीले साउदी अरबको राजधानी रियादसहित लालसागर तटीय क्षेत्रका ऊर्जा केन्द्रमा ड्रोन र ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्र प्रहार गरेको दाबी गरेका छन् ।

साउदी अधिकारीहरूले भने शनिबार रियादतर्फ प्रहार गरिएको एउटा ब्यालिस्टिक क्षेप्यास्त्रलाई आफ्नो हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीले बीचमै रोकेर नष्ट गरेको बताएका छन् । अन्य आक्रमणबारे उनीहरूले पुष्टि गरेका छैनन् । आक्रमणबाट भएको मानवीय क्षतिबारे पनि आधिकारिक विवरण सार्वजनिक भएको छैन ।

शनिबार बिहान रियादस्थित अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलनजिकै इन्धन भण्डारण ट्यांकीबाट कालो धुवाँको मुस्लो उठेको देखिएको थियो । घटनापछि विमानस्थलमा उडानहरू केही समय प्रभावित भएका थिए ।

रियादमा पहिलोपटक हवाई आक्रमणको चेतावनी

जुलाईमा हुथी विद्रोहीले साउदी अरबमाथि आक्रमण तीव्र पारेयता शनिबार पहिलोपटक रियादमा हवाई आक्रमणको चेतावनी सुनिएको थियो ।

साउदी नागरिक सुरक्षा निकायले राति रियादसहित विभिन्न क्षेत्रमा सम्भावित खतराबारे मोबाइल फोनमा सूचना पठाएको थियो । शनिबार बिहान भने जोखिम टरेको भन्दै ‘अल क्लियर’ जारी गरिएको थियो ।

एएफपीका अनुसार रियादमा विस्फोटका आवाज सुनिएका थिए । स्थानीय बासिन्दाले पनि चेतावनीपछि विस्फोटजस्तो आवाज आएको बताएका छन् ।

‘मैले अलार्म सुनेँ, त्यसपछि झ्यालहरू हल्लिए,’ उत्तरी रियादका २७ वर्षीय एक बासिन्दाले एएफपीसँग भनेका छन्, ‘त्यो निकै डरलाग्दो थियो । मैले यस्तो होला भनेर सोचेको थिइनँ ।’

यसैबीच, एएफपीका पत्रकारले अरामकोको इन्धन ट्यांकीमा लागेको आगो निभाउन अग्निनियन्त्रकहरू खटिएको देखेको बताएका छन् ।

अरामकोका ऊर्जा केन्द्रलाई निशाना बनाएको हुथीको दाबी

हुथी सैन्य प्रवक्ता याह्या अल–सारियाले अनलाइनमार्फत जारी गरेको वक्तव्यमा रियादका ‘संवेदनशील स्थल’ र यान्बुस्थित साउदी सरकारी तेल तथा ग्यास कम्पनी अरामकोलाई निशाना बनाइएको दाबी गरेका छन् ।

उनका अनुसार आक्रमणमा ठूलो संख्यामा ब्यालिस्टिक तथा क्रुज क्षेप्यास्त्र र ड्रोन प्रयोग गरिएको थियो ।

हुथी सैन्य प्रवक्ता सारियाले आक्रमणलाई यमनको राजधानी सानामाथि साउदी अरबले गरेको भनिएको आक्रमणको जवाफका रूपमा व्याख्या गरेका छन् । साना हाल हुथी विद्रोहीको नियन्त्रणमा छ ।

यसअघि उनले पछिल्लो एक सातामा साउदी अरबले यमनका विभिन्न क्षेत्रमा ३०० पटक आक्रमण गरेको आरोप लगाएका थिए ।

तर, हुथीले दाबी गरेअनुसारका सबै आक्रमण र तिनबाट भएको क्षतिको स्वतन्त्र पुष्टि भएको छैन ।

अन्य सहरमा पनि आक्रमणको प्रयास। अमेरिकी नागरिकलाई यात्रा पुनर्विचार गर्न आग्रह

साउदी नेतृत्वको गठबन्धनका एक प्रवक्ताले बिश, ताइफ, फरासान र यान्बु सहरमा सर्वसाधारणलाई लक्षित गर्ने प्रयासलाई हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीले विफल बनाएको बताएका छन् ।

यद्यपि, ती घटनामा कति क्षेप्यास्त्र वा ड्रोन प्रयोग भए र कस्तो क्षति भयो भन्ने विस्तृत विवरण सार्वजनिक गरिएको छैन ।

मध्यपूर्वमा बढ्दो तनावका बीच अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले आफ्ना नागरिकलाई सतर्क रहन र सम्भावित उडान रद्द तथा अन्य यात्रा अवरोधका लागि तयार रहन आग्रह गरेको छ ।

विदेश मन्त्रालयले जारी गरेको वक्तव्यमा भनिएको छ, ‘इरानसमर्थित हुथीहरूले साउदी अरबविरुद्ध, नागरिक विमानस्थलसमेत लक्षित गरी, शत्रुतापूर्ण गतिविधि गरेका छन् । यो सैन्य द्वन्द्व तीव्र रूपमा विस्तार हुन सक्छ ।’

मन्त्रालयले अमेरिकी नागरिकलाई मध्यपूर्व हुँदै वा मध्यपूर्वमा यात्रा गर्ने योजनाबारे गम्भीरतापूर्वक पुनर्विचार गर्न पनि आग्रह गरेको छ ।

यमनको गृहयुद्धमा साउदी अरब र हुथी आमनेसामने

हुथी विद्रोहीहरू यमनको अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता प्राप्त सरकारसँग गृहयुद्धमा छन् । यमन सरकारलाई साउदी अरबको समर्थन छ ।

पछिल्ला महिनाहरूमा हुथीहरूले साउदी अरबभित्रका विभिन्न लक्ष्यमा पटकपटक आक्रमण गरेका छन् । यसै साता यमनमाथि उडिरहेको साउदी लडाकु विमान खसालेको दाबी पनि उनीहरूले गरेका थिए ।

शनिबार यमनमा हुथी र साउदीसमर्थित सरकारी फौजबीच भएको भिडन्तमा ४८ जनाको मृत्यु भएको अपुष्ट विवरण एएफपीले सार्वजनिक गरेको छ ।

एएफपी समाचार संस्थाले दुवै पक्षका सैन्य स्रोतलाई उद्धृत गर्दै हुथीका ३१ लडाकु र सरकारी पक्षका १७ सैनिक मारिएको जनाएको छ । उक्त विवरणको स्वतन्त्र पुष्टि भएको छैन ।

संयुक्त राष्ट्रसंघअन्तर्गतको अन्तर्राष्ट्रिय आप्रवासन संगठन (आईओएम) ले शुक्रबार सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार पछिल्लो लडाइँका कारण विस्थापित हुनेको संख्या एक लाख चार हजार ७९६ नाघेको छ ।

लालसागरको सामुद्रिक मार्गमा पनि तनाव

हुथी विद्रोहीले हालै रणनीतिक महत्वको मोखा बन्दरगाह सहर र पेरिम टापु आफ्नो नियन्त्रणमा लिएको दाबी गरेका छन् । यी क्षेत्र खाडी मुलुकहरूले एसिया र युरोपमा सामान निर्यात गर्न प्रयोग गर्ने महत्वपूर्ण सामुद्रिक मार्गनजिक पर्छन् ।

हुथी समूहले उत्तरपश्चिमी यमनका आफूहरूको नियन्त्रणमा रहेका बन्दरगाह र विमानस्थलमा साउदी अरबले लगाएको नाकाबन्दीको जवाफमा सामुद्रिक नाकाबन्दी गरिएको बताएको छ ।

अमेरिका र इजरायलको इरानसँगको युद्धका कारण होर्मुज जलडमरूमध्य (स्ट्रेट अफ होर्मुज) बन्द भएपछि साउदी जहाजहरूले तेल निर्यातका लागि लालसागरको उक्त मार्गमा बढी निर्भर हुनुपरेको समाचारमा उल्लेख छ ।

यसले क्षेत्रीय द्वन्द्वको असर तेल आपूर्ति र अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा समेत पर्न सक्ने चिन्ता बढाएको छ ।

युद्धका कारण विश्व बजारमा तेलको मूल्य कति प्रभावित हुन्छ भन्ने आकलन गर्न कठिन भइरहेको लगानी बैंकिङ कम्पनी जेपी मोर्गनले जनाएको छ ।

शुक्रबार लगानीकर्तालाई पठाइएको एक टिप्पणीमा कम्पनीले भनेको छ, ‘युद्धको अन्तिम परिणामलाई कसरी मोडल गर्ने भन्ने हामीलाई साँच्चै थाहा छैन ।’

साउदी अरबमाथि हुथीका पछिल्ला आक्रमण, लालसागरको सामुद्रिक मार्गमा बढ्दो तनाव र इरानसँगको युद्धले ऊर्जा आपूर्ति तथा क्षेत्रीय सुरक्षामा थप अनिश्चितता सिर्जना गरेको छ ।